Positie van lymfadenectomie bij pancreatische neuroendocriene tumoren
Van Hoestenberghe Noah, Lagring Wannes, 2025
Pancreatische neuroendocriene tumoren, kortom PNET’s, zijn zeldzame letsels die zich in de alvleesklier bevinden en daar groeien. Ze ontstaan uit neuroendocriene cellen en een minderheid van deze tumoren kunnen hormonen produceren die in de bloedbaan terechtkomen en op deze manier symptomen veroorzaken. Als ze geen hormonen afscheiden, worden ze niet-functionele tumoren genoemd. De niet-functionele neuroendocriene tumoren veroorzaken dus minder symptomen dan de functionele tumoren. Tegenover andere tumoren in de pancreas, die uit andere cellen ontstaan, zijn deze letsels veel goedaardiger en minder gevaarlijk. Een patiënt kan vaak nog lang verder leven met deze ziekte. Functionele en niet-functionele PNET’s kunnen worden opgepikt op beeldvorming zoals een CT-scan of een MRI. Doordat in de dagdagelijkse praktijk het aantal beeldvormingsonderzoeken toeneemt, stijgt bijgevolg het aantal PNET’s die toevallig gevonden worden en tot dan nog voor geen symptomen zorgden.
Er blijkt nog veel onduidelijkheid te zijn rond de beste heelkundige aanpak bij deze tumoren. De enige genezende behandeling is een operatie met het verwijderen van de tumor. Het probleem is dat soms de tumor zijn cellen kan verspreiden die naar andere plekken in het lichaam gaan, zoals bijvoorbeeld de lymfeklieren en de lever. Hiervoor is dus soms een extra behandeling nodig na de operatie. Om dit te weten te komen kan men de lymfeklieren verwijderen om deze te onderzoeken op uitzaaiingen. Dit geeft de arts de informatie om de patiënt correct te stageren, de juiste nabehandeling te kiezen en is voor patiënt nuttig om zijn vooruitzicht in te schatten. Dit kan ook voordelig zijn in het voorkomen van terugkeren van de ziekte. Dit moet wel afgewogen worden tegenover eventuele nadelen verbonden aan de ingreep. Pancreaschirurgie zijn zeer ingrijpende ingrepen en kunnen gepaard gaan met complicaties.
De exacte meerwaarde van deze uitzaaiingen in de klieren rond de pancreas is bij onderzoekers nog onduidelijk. Als de patiënt na de operatie klieren bleek te hebben waar cellen van de tumor in zaten, had die een kortere overleving en kwam de ziekte sneller terug. Omdat het niet altijd mogelijk is om te zien bij welke tumor deze klieren voorkomen, hebben we een aantal factoren bekeken die dit kunnen voorspellen. Als deze factoren niet aanwezig zijn, is de kans op uitzaaiingen veel kleiner wat wil zeggen dat de tumor goedaardiger is. Om een correcte uitspraak te doen over de prognose van de patiënt moeten genoeg klieren worden verwijderd, anders is er een groter risico dat aangetaste klieren achterblijven. Het verwijderen van lymfeklieren gaat niet zozeer levensverlengend zijn voor de patiënt, maar indien dit gebeurt kan dit zeer relevante informatie opleveren in verband met de prognose. Opvolging en nabehandeling kunnen dan meer op maat van de patiënt worden uitgestippeld.
De maatschappelijke meerwaarde van dit onderzoek is voor de hele populatie beperkt, aangezien het over een zeldzame ziekte gaat. Wegens een toenemende incidentie stijgt de belangstelling voor deze pathologie. Binnen het onderzoeksdomein van PNET’s is deze review een gestructureerde samenvatting van de huidige literatuur die de focus legt op de rol van lymfadenectomie. We trachten de voordelen van lymfadenectomie duidelijk in kaart te brengen zodat de behandeling kan worden afgestemd op de individuele risico’s en noden van de patiënt, wat kan leiden tot een hogere levenskwaliteit. Deze review kan ook dienen als een aansporing tot verder onderzoek. Het bevordert de kennis over een zeldzame vorm van pancreaskanker wat ten goede kan komen aan toekomstige behandelingen en het ontwikkelen van nieuwe inzichten.
| Promotor | Frederik Berrevoet |
| Opleiding | Geneeskunde |
| Domein | Chirurgie |
| Kernwoorden | pancreatische neuroendocriene tumor lymfadenectomie |